برنامۀ ایران‌شناسی دانشگاه کالیفرنیا برکلی

برنامۀ ایران‌شناسی دانشگاه برکلی ، یک برنامه‌ایه چندرشته‌ای و گسترده است که از پژوهش، آموزش و برنامه‌ریزی با هدف گردآوری بسیاری از جنبه‌های ایران‌شناسی حمایت می‌کند. مأموریت این برنامه تشویق و حمایت از مطالعۀ گسترده‌تر ایران در طیف وسیعی از زمینه‌های علمی از دوران باستان تا امروز است. با اذعان به این که نیاز مبرمی به درک دقیق جهان از ایران وجود دارد، این برنامه به دنبال سرمایه‌گذاری و ایجاد نقطۀ قوت این مطالعات در دانشگاه برکلی و ایجاد دیدگاه گسترده‌ای از مطالعات ایرانی است. حوزه‌های تاریخی و فرهنگی، رویکردهای چندرشته‌ای به موضوعات مرتبط با جامعه و فرهنگ در ایران مدرن و جهان بزرگتر فپارسی (افغانستان، تاجیکستان، آسیای جنوبی)، جوامع تاریخی ایران، مناطق اوراسیا که بخشی از ایران بزرگتر بوده، محیط فرهنگی از جمله آسیای مرکزی و قفقاز و گروه‌های ایرانی زبان دوران باستان از غرب تا شرق آسیا گنجانده شده است.
محدوده زمانی مدنظر این برنامه از دوران باستان تا امروز است. هدف برنامه ایران‌شناسی دانشگاه برکلی ارتقاء بورس تحصیلی فردی، مشارکتی، بین‌رشته‌ای از طریق سمینارها، کارگاه‌ها، کنفرانس‌ها، کمک هزینه‌ها، برنامه‌ها، جشنواره‌های فیلم و شعرخوانی، تقویت روابط بخش‌های دانشگاه برکلی، توسعه و مشارکت دانشگاهی با مؤسسات آموزشی، فرهنگی ملی و بین‌المللی است. حمایت‌های اخیر باعث غنای بیشتر مجموعه شده است. گیتی آذرپای متخصص هنرهای ایران و آسیای مرکزی هر دو سال یک متخصص تاریخ هنر ایران به دانشگاه می‌آورد و کرسی مطالعات ایرانی بیتا دریاباری از یک دوره طولانی مطالعات با تمرکز بر زبان‌ها و ادبیات ایران باستان حمایت می‌کند. (UC Berkeley Initiative for Iranian Studies, 2023).
علاوه‌براین، کتابخانه دانشگاه بنکرافت (Bancroft) دانشگاه کالیفرنیا برکلی، بزرگ‌ترین مجموعه اسناد فارسی در جهان و همچنین نسخه‌های خطی، چاپ سنگی و چاپ فارسی و عربی کلاسیک را درخود جای داده است. (Ibid).

میراث ایران

این اثر، کتابی کمیاب و قدیمی است که به طور مشترک به قلم سیزده نفر از خاورشناسان و ایران‌شناسان بزرگ اروپایی نگاشته شده است. این مقالات توسط بزرگانی نظیر دکتر بهاءالدین پازارگاد و دکتر محمد معین به فارسی ترجمه شده است. این اثر دربردارنده سیزده مقاله است که هر یک از این مقالات توسط یک ایران‌شناس نوشته شده با این حال این مقالات با یکدیگر در ارتباط هستند ایران و دنیای قدیم، ایران و امپراطوری روم شرقی (بیزانس)، ایران و عرب، ایران و هندوستان پس از فتوحات سلطان محمود غزنوی، هنر ایرانی در دوره اسلامی،‌مذهب ایران،‌زبان فارسی،‌ ادبیات ایران،‌ قالی ایران،‌ باغ‌های ایران،‌ علم ایرانی،‌ ایران در نظر مردم مغرب زمین،‌ و ممالک محروسه ایران این سیزده مقاله هستند. در چهار مقاله اول روابط ایران با دنیای قدیم و تأثیر فرهنگ و هنر و تمدن ایران در سرزمین‌های یونان، روم و هند و جهان عرب توصیف شده است. باقی مقالات به هنر ایران در دوران اسلام و مذهب، و زبان و ادبیات و قالی و باغ‌های ایرانی و رهبری دانشمندان ایرانی در علوم مختلف پرداخته است. دو فصل پایانی کتاب شرح عقاید مردم باختر درباره ایران و چگونگی آشنا شدن اروپاییان با ایران و ادبیات را بررسی کرده است.

برنامه ایران‌شناسی دانشگاه نیویورک

برنامه ایران‌شناسی دانشگاه نیویورک فضای فکری و آکادمیکی را برای اعضای هیئأت علمی دانشگاه نیویورک فراهم می‌کند تا تاریخ، فرهنگ و جامعه ایران را مطالعه کنند. این برنامه با حمایت مدرسه مطالعات فردی گالاتین ((Gallatin School of Individualized Study و مرکز خاور نزدیک کوورکیان (Kevorkian Center for Near Eastern Studies) ایجاد شده است. مدیر این برنامه در زمان نگارش این معرفی، پروفسور علی میرسپاسی است. خدمات برنامه شامل خدمات ترجمه، برگزاری مجموعه سخنرانی، رویدادهای عمومی شامل نمایشگاه‌های عمومی و نمایش فیلم است. برنامه ایران‌شناسی دانشگاه نیویورک برای دانشگاهیان در دانشگاه کلمبیا (Columbia University)، دانشگاه سیتی (City University)، مدرسه جدید و دانشگاه پرینستون (New School and Princeton University)و همچنین جامعه غنی روشنفکر و هنری ایرانی دیاسپورا (Rrich Iintellectual and Aartistic Iranian Diaspora community) در شهر نیویورک برای ایجاد مکانی مرکزی برای مطالعه ایران، در دسترس است. ((Iranian Studies Initiative at New York University, 2023).

اسلام، شرق‌شناسی و تاریخ فکری: مدرنیته و سیاست طرد از زمان ابن خلدون

این اثر به مراودات اسلام و غرب و به طورخاص به تضادها و اختلاف‌های آن‌ها در دوران ابن خلدون می‌پردازد و در پنج فصل اصلی تنظیم شده است. کتاب با مقدمه‌ای با عنوان تفکر در مورد اسلام و غرب آغاز می‌شود. فصل اول با عنوان واقعیت یا تخیل؟ چطور نگارش تاریخ به گفتمان فتح تبدیل شد؟ به روایت‌های تاریخی اشاره دارد. فصل دوم به جنگ پس از استعمار بر سر ابن خلدون اختصاص داده شده است و به تاریخ فکری اسلام و سیاست طرد از سوی غرب پرداخته است. فصل سوم به این مسئله پرداخته که چطور اسلام وارد فلسفه تاریخ جهان هگل شد. ظهور اسلام به عنوان یک مقوله تاریخی در اندیشه استعماری بریتانیا و مصر استعماری که یک مطالعه موردی است فصل‌های چهارم و پنجم این اثر هستند. در نهایت کتاب با یک فصل جداگانه پایانی با عنوان تاریخی کردن جهان، سیاسی کردن اسلام، نام‌گذاری جدید به خشونت پایان یافته است. یادداشت و کتاب‌شناسی فهرست کتب در ادامه آمده است.