دسته ای اصلی ایرانشناسان
زیگموند تلگدی (Zsigmond Telegdi)از خاورشناسان مجارستان و استاد زبانشناسی عمومی بود. علاقۀ او در زبانشناسی باعث تحصیل در رشتههای ایرانشناسی، سامیشناسی و ترکشناسی شد. همین امر او را به حوزۀ مطالعات تاریخ، فرهنگ، زبان و ادبیّات فارسی سوق داد.
یعقوب دانشدوست (Yaqub Daneshdoost) معمار، مرمتگر، محقّق و نویسنده در حوزۀ معماری ایران بود. او به سبب تحقیقات میدانی گسترده در باب شهر طبس و ثبت و ضبط بناهای تاریخی آن، پیش از تخریب شهر در زلزلۀ سال 1357ش.، از بزرگترین محقّقان طبسشناس معاصر بهشمار میرود. دانشدوست با تألیفات متعدّد در باب باغ ایرانی دریچهای نوین به دانش معماری باغ در ایران گشود.
شرقشناس مجارستانی است که در زمینۀ ترجمۀ انگلیسیِ اشعار شعرای کلاسیک فارسی همچون مولوی و سعدی و برخی آثار فارسی و عربی پیشگام بودهاست. زمینۀ کاری او زبان، ادبیات و تاریخ ایران بوده و در کنار آن تألیفاتی در حوزههای دیگر نیز عرضه کردهاست. از مهمترین آثار او ترجمۀ بخشهایی از مثنوی مولوی میباشد که بهصورت مستقل به انتشار درآمدهاست. گلستان سعدی، بهارستان عبدالرّحمان جامی و روضه الصّفا اثر میرخواند سه ترجمۀ مهم دیگر او هستند.
سیّاح، کاوشگر، جغرافیدان، زمینشناس و هنرمند سوئدی است. او سفرهای متعدّدی به ایران داشت و در مسیر خود عمدۀ پدیدههای زمینشناختی و جغرافیایی، خاصه کوهها و کویرها را با دقت ثبت و ضبط کرد. انتشارات و آثار متعدّد برجایمانده از او از جمله مجموعۀ سفرهایش به آسیا و بهویژه ایران از منظر ادبی و هنری و نیز مردمشناسی میتواند حائز اهمیت باشد.
نویسنده، محقّق، مترجم و فرهنگنگار ایرانی است. وی عضو هیئت علمی دانشگاه در رشتۀ زبان و ادبیات آلمانی، ایرانشناسی و ادبیات تطبیقی است. عمدۀ فعّالیّتهای او در زمینۀ ادبیات، فلسفه، ادبیات تطبیقی، مطالعات ایرانشناسی و آموزش زبان آلمانی است.
متخصّص سفرنامهنویسی و اهل کشور اتریش است. تویفل برخلاف بیشتر جهانگردانی که به ایران گسیل شدهاند، این کشور را آن گونه که باید و شاید ثروتمند و حاصلخیز نمیداند.
فارسیپژوه و ایرانشناس اهل ارمنستان است. وی در حوزۀ زبان و ادبیات ایران تخصّص دارد و از آثار شناختهشدۀ او این نتیجه به دست میآید که تحقیق و مطالعه پیرامون شعرای فارسیزبان در دورههای مختلف تمرکز ویژۀ مطالعاتی او بوده است. وی آثاری دربارۀ یغمای جندقی، شاعر قرن 12و13 قمری، و ابوشکور بلخی، شاعر قرن 4 قمری، به انتشار درآورده است.
زبانشناس و ایرانشناس دانمارکی و از متخصّصان حقوق و قوانین حقوقی در دورۀ ساسانیان و مطالعات زردشتی بود. او در حوزۀ افغانستانشناسی هم اثری به نگارش درآورد. کار اصلی او نگارش و پژوهش دربارۀ مبحث قانون و حقوق در دورۀ ساسانی و در دین زردشتی متقدّم بود و افزون بر این پیرامون یهودیانِ ایران باستان و چند متن تاریخی کهن به فارسی پهلوی هم آثاری عرضه کرد.
متخصّص زبانشناسی و معناشناسی و دکترای زبانشناسی مکزیکی است. رویکرد او در پرداختن به زبانشناسی رویکردی ترکیبی است؛ به این صورت که در پژوهشهای خود به تنوّع زبانی اهّمیّت میدهد.
اسطورهشناس، زبانشناس و سیاستمدار اهل بلژیک است. او از متخصّصان حوزههایی چون شناخت ادیان باستان ایران، اسطورهشناسی، زبانشناسیِ زبانهای هندواروپایی و مطالعات زردشتی بوده است. یکی از مهمترین تأثیرات او پیشگامی در بررسی تطبیقی اسطورههای باستانیِ ایران بود که در همین زمینه نوشتۀ اساطیر ایرانی او مشهور شده است.
هندشناس و متخصّص تاریخ ادیان، باستانشناسی و فرهنگ است. او زندگی خود را وقف سفر و کشف عجایب مختلف هند کرده و تا کنون دهها کتاب و مقاله در زمینة هندشناسی و معرّفی و بررسی آثار و ادیان هندی منتشر کردهاست.
ایتالو پیتسی Italo Pizzi ایرانشناس ایتالیایی است که شاهنامۀ فردوسی را به زبان ایتالیایی ترجمه کردهاست. وی در موضوعاتی همچون زبان و ادبیات فارسی، شاهنامهپژوهی، زبان عربی و سانسکریت، ادبیّات تطبیقی و شرقشناسی پژوهش کردهاست. او جزو پیشگامان علم ایرانشناسی در ایتالیا است و تأثیر غیر قابل انکاری بر جریان مطالعات این حوزه داشتهاست.
محّمد رجب النجّار Mohammad Rajab Al Najjar پژوهشگر و استاد مصری است که صاحب کتابها و مقالات متعدّد به زبان عربی است. او پژوهشهایی نیز برروی شاهنامه داشتهاست.
نجیبزاده، جهانگرد و ماجراجوی انگلیسی بود. او بهعنوان مستشار نظامی بهمنظور تشویق شاه عبّاس برای جنگ علیه عثمانی و اتّحاد با اروپا عازم ایران شد. وی بعد از اقامت در ایران و دیدار با شاه عبّاس بهعنوان فرستادۀ شاه عبّاس اوّل صفوی به دربار سلاطین اروپایی اعزام گردید.
آنتونیو پالیارو Antonio Pagliaro زبانشناس و متخصّص درزمینۀ مطالعات ایران باستان است. او در حوزههایی نظیر فلسفۀ زبان، متون پهلوی دینی و غیردینی، حقوق و قانون در روزگار ساسانیان پژوهش کردهاست. تاریخ و فرهنگ ایران باستان نیز مورد توجّه او بودهاست.
