دسته ای اصلی ایرانشناسان
شرقشناس مجارستانی است که در زمینۀ ترجمۀ انگلیسیِ اشعار شعرای کلاسیک فارسی همچون مولوی و سعدی و برخی آثار فارسی و عربی پیشگام بودهاست. زمینۀ کاری او زبان، ادبیات و تاریخ ایران بوده و در کنار آن تألیفاتی در حوزههای دیگر نیز عرضه کردهاست. از مهمترین آثار او ترجمۀ بخشهایی از مثنوی مولوی میباشد که بهصورت مستقل به انتشار درآمدهاست. گلستان سعدی، بهارستان عبدالرّحمان جامی و روضه الصّفا اثر میرخواند سه ترجمۀ مهم دیگر او هستند.
سیّاح، کاوشگر، جغرافیدان، زمینشناس و هنرمند سوئدی است. او سفرهای متعدّدی به ایران داشت و در مسیر خود عمدۀ پدیدههای زمینشناختی و جغرافیایی، خاصه کوهها و کویرها را با دقت ثبت و ضبط کرد. انتشارات و آثار متعدّد برجایمانده از او از جمله مجموعۀ سفرهایش به آسیا و بهویژه ایران از منظر ادبی و هنری و نیز مردمشناسی میتواند حائز اهمیت باشد.
نویسنده، محقّق، مترجم و فرهنگنگار ایرانی است. وی عضو هیئت علمی دانشگاه در رشتۀ زبان و ادبیات آلمانی، ایرانشناسی و ادبیات تطبیقی است. عمدۀ فعّالیّتهای او در زمینۀ ادبیات، فلسفه، ادبیات تطبیقی، مطالعات ایرانشناسی و آموزش زبان آلمانی است.
متخصّص سفرنامهنویسی و اهل کشور اتریش است. تویفل برخلاف بیشتر جهانگردانی که به ایران گسیل شدهاند، این کشور را آن گونه که باید و شاید ثروتمند و حاصلخیز نمیداند.
فارسیپژوه و ایرانشناس اهل ارمنستان است. وی در حوزۀ زبان و ادبیات ایران تخصّص دارد و از آثار شناختهشدۀ او این نتیجه به دست میآید که تحقیق و مطالعه پیرامون شعرای فارسیزبان در دورههای مختلف تمرکز ویژۀ مطالعاتی او بوده است. وی آثاری دربارۀ یغمای جندقی، شاعر قرن 12و13 قمری، و ابوشکور بلخی، شاعر قرن 4 قمری، به انتشار درآورده است.
زبانشناس و ایرانشناس دانمارکی و از متخصّصان حقوق و قوانین حقوقی در دورۀ ساسانیان و مطالعات زردشتی بود. او در حوزۀ افغانستانشناسی هم اثری به نگارش درآورد. کار اصلی او نگارش و پژوهش دربارۀ مبحث قانون و حقوق در دورۀ ساسانی و در دین زردشتی متقدّم بود و افزون بر این پیرامون یهودیانِ ایران باستان و چند متن تاریخی کهن به فارسی پهلوی هم آثاری عرضه کرد.
متخصّص زبانشناسی و معناشناسی و دکترای زبانشناسی مکزیکی است. رویکرد او در پرداختن به زبانشناسی رویکردی ترکیبی است؛ به این صورت که در پژوهشهای خود به تنوّع زبانی اهّمیّت میدهد.
اسطورهشناس، زبانشناس و سیاستمدار اهل بلژیک است. او از متخصّصان حوزههایی چون شناخت ادیان باستان ایران، اسطورهشناسی، زبانشناسیِ زبانهای هندواروپایی و مطالعات زردشتی بوده است. یکی از مهمترین تأثیرات او پیشگامی در بررسی تطبیقی اسطورههای باستانیِ ایران بود که در همین زمینه نوشتۀ اساطیر ایرانی او مشهور شده است.
هندشناس و متخصّص تاریخ ادیان، باستانشناسی و فرهنگ است. او زندگی خود را وقف سفر و کشف عجایب مختلف هند کرده و تا کنون دهها کتاب و مقاله در زمینة هندشناسی و معرّفی و بررسی آثار و ادیان هندی منتشر کردهاست.
ایتالو پیتسی Italo Pizzi ایرانشناس ایتالیایی است که شاهنامۀ فردوسی را به زبان ایتالیایی ترجمه کردهاست. وی در موضوعاتی همچون زبان و ادبیات فارسی، شاهنامهپژوهی، زبان عربی و سانسکریت، ادبیّات تطبیقی و شرقشناسی پژوهش کردهاست. او جزو پیشگامان علم ایرانشناسی در ایتالیا است و تأثیر غیر قابل انکاری بر جریان مطالعات این حوزه داشتهاست.
محّمد رجب النجّار Mohammad Rajab Al Najjar پژوهشگر و استاد مصری است که صاحب کتابها و مقالات متعدّد به زبان عربی است. او پژوهشهایی نیز برروی شاهنامه داشتهاست.
نجیبزاده، جهانگرد و ماجراجوی انگلیسی بود. او بهعنوان مستشار نظامی بهمنظور تشویق شاه عبّاس برای جنگ علیه عثمانی و اتّحاد با اروپا عازم ایران شد. وی بعد از اقامت در ایران و دیدار با شاه عبّاس بهعنوان فرستادۀ شاه عبّاس اوّل صفوی به دربار سلاطین اروپایی اعزام گردید.
آنتونیو پالیارو Antonio Pagliaro زبانشناس و متخصّص درزمینۀ مطالعات ایران باستان است. او در حوزههایی نظیر فلسفۀ زبان، متون پهلوی دینی و غیردینی، حقوق و قانون در روزگار ساسانیان پژوهش کردهاست. تاریخ و فرهنگ ایران باستان نیز مورد توجّه او بودهاست.
ویلهلم آیلرس Wilhelm Eilers ایرانشناسی آلمانی است. بیشتر پژوهشهای او در زمینۀ آشورشناسی، سامیشناسی، زبانشناسی و باستانشناسی بودهاست. تحقیقات باستانشناسی او درحوزۀ اصفهان و ارائۀ اطّلاعاتی جامع دربارۀ گویشهای گفتاری مناطق مختلف ایران نمود بارز فعّالیّتهای او در ایران میباشد.
باستانشناس و محقق جغرافیا، یکی از فرانسویانی بود که در اواخر سده هیجدهم و اوایل سده نوزدهم میلادی در ایران، افغانستان، بغداد و مصر به مطالعات جغرافیایی و اکتشافات باستانشناسی مشغول بود. در مدتی که در ایران حضور داشت پنج کتاب در نه جلد درباره جغرافیا، زمینشناسی، باستانشناسی و زبانشناسی ایران نوشت.
