راهنمای پژوهشگران و مراکز پژوهشی هند در زمینۀ تحقیقات ایرانی-هندی

این اثر که راهنمایی برای پژوهش‌های حوزۀ هند و فارسی است دارای دو بخش مجزا است. بخش اول به محققان اختصاص دارد و در بخش دوم فهرستی از مؤسسات در زمینۀ مطالعات هند و فارسی در هند آمده است. بخش اول شامل فهرستی از دویست و بیست و یک محقق به ترتیب حروف الفبا به همراه کتابشناسی منتخب برای هر یک از آنها در فهرست است. بخش دوم صد و بیست و چهار مؤسسه را فهرست کرده است.

مؤسسه ملی زبان‌ها و تمدن‌های شرقی

مؤسسه ملی زبان‌ها و تمدن‌های شرقی، مؤسسه آموزشی و پژوهشی در پاریس است که پیشنهاد آموزش در زبان‌ها و تمدن‌های شناخته شده را ارائه می‌کند. آموزش‌های مربوط به اینالکو بیش از صد زبان زندۀ دنیا را در سطح کارشناسی تا دکترا در برمی‌گیرد. این مؤسسه در حوزۀ زبان‌های اروپای مرکزی، شرقی، خاورمیانه، آسیا، اقیانوسیه، آفریقا، آمریکا تدریس و پژوهش می‌کند. همچنین تاریخ، جغرافیا، نهادها، زندگی سیاسی، اقتصادی و اجتماعی کشورهای مختلف را بررسی می‌کند. (National Institute of Oriental Languages and Civilizations, 2023)

نشست انسان ایرانی بر بنیان شاهنامه در خانه رخداد و تجربه گلابتون برگزار شد.

خانه رخداد و تجربه گلابتون، نشستی تحت عنوان "انسان ایرانی بر مبنای شاهنامه" برگزار کرد. این نشست در تاریخ 20 تیرماه 1402 ش. برگزار شد و دکتر سامان قاسمی به بررسی «ویژگی‌های کیهان ایرانی در شاهنامه» پرداخت. او همچنین موضوعاتی چون«مفاهیم بنیادین کیهان‌شناسی ایران»، «تعریف انسان و نقش او در کیهان ایرانی»، «مفاهیم رستگاری»، «نژاد»، «گوهر»، «هنر»، «خرد» و «داد» و «دهش» را مورد بحث و بررسی قرار داد. حضور در این نشست با پرداخت هزینه و ثبت‌نام انجام شد و شرکت‌کنندگان گواهی شرکت دریافت کردند. این نشست به صورت آنلاین برگزار شد.

سنگ‌نگاره ساسانی به ایران بازگشت.

سنگ‌نگاره ساسانی که در سال 2016م./ 1395ش در بریتانیا توقیف شده بود، 7 تیرماه 1402ش. به ایران بازگشت. این اثر که یک سنگ‌نگاره مربوط به دوره ساسانی است، با اقدام و پیگیری‌های وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و وزارت امورخارجه، وارد ایران شد. پس از طی مراحل مورد نیاز، سنگ‌نگاره در 19 تیرماه 1402ش. در موزه ملی ایران به نمایش درآمد. این اثر تاریخی در سال 1988م. و در زمان جنگ به صورت قاچاق وارد کشور امارات شده و در سال 2006م. از کشور امارات خارج شده است. البته زمان دقیق خروج این سنگ‌نگاره از ایران مشخص نیست، اما با توجه به زمان ورود آن به امارات که مصادف با ۱۳۶۷ش. است، به احتمال زیاد این اثر در زمان جنگ تحمیلی به شکل غیرقانونی از کشور خارج شده است.

سخنرانی گنجینه‌های هرات در حوزۀ نسخه‌های خطی نظامی در مؤسسۀ ایران‌شناسی بریتانیا برگزار شد.

مؤسسۀ ایران‌شناسی بریتانیا (British institute of Persian studies) سخنرانی آنلاینی در حوزۀ نسخه‌های خطی نظامی برگزار کرد. این سخنرانی که در 12 جولای 2023م. / 21 تیر 1402ش. به‌صورت آنلاین برگزار شد نسخه‌های خطی نظامی را را با یکدیگر مقایسه کرد. باربارا برند (Barbara Brend) ، دانش‌آموختۀ هنر اسلامی و باستان‌شناسی از دانشکدۀ مطالعات شرق و آفریقای لندن (School of Oriental and African Studies, London) و پژوهشگر مستقل، در این سخنرانی در حوزۀ نسخه‌های خطی نظامی سخنرانی کرد.

ایران از نظر خاورشناسان

کتاب ایران از نظر خاورشناسان تلاش می‌کند تا پژوهش‌ها یا عقاید گروهی از دانشمندان عالم غرب نسبت به ایران را نقل کند. این کتاب از تألیفات و آثار شانزده نفر از خاورشناسان غربی که اکثراً آمریکایی یا آلمانی هستند برای نقل دیدگاه خاورشناسان غربی استفاده کرده است. محتوای کتاب در قالب پنج فصل ارائه شده است. در فصل اول به تاریخ و تمدن ایران پرداخته شده و در قسمت اول این فصل خلاصه‌ای از کل تاریخ ایران ارائه شده است. فصل دوم کتاب مربوط به دین و آئین ایران است که از آثار ایران‌شناسان مختلفی برای توصیف آن استفاده شده است. فصل سوم به هنرهای زیبای ایران می‌پردازد و فصل چهارم روان‌شناسی و جامعه‌شناسی ایران را در برمی‌گیرد. فصل پنجم نیز اقتصاد و سیاست ایران را از دیدگاه خاورشناسان بررسی می‌کند.

مؤسسه ایران‌شناسی دانشگاه گئورگ- آگوست گوتینگن

مؤسسه ایران‌شناسی گوتینگن، با تمرکز بر پژوهش در حوزه‌های تاریخ و فرهنگ هند و پارس، دوره‌های کارشناسی و کارشناسی ارشد برگزار می‌کند. این دوره‌ها برای آموزش زبان، بازکردن مسیرهای پژوهشی و مشاغل غیرآکادمیک برای فارغ‌التحصیلان اهمیت زیادی قائل هستند. دوره‌های مربوط به کارشناسی به زبان آلمانی و دوره‌های مربوط به کارشناسی ارشد به زبان انگلیسی برگزار می‌شود. علاوه‌براین، کتابخانه ایران‌شناسی مجموعه بسیار مفیدی در حوزه ایران پیش از اسلام و زبان‌شناسی ایرانی ارائه می‌دهد. خود مؤسسه نیز مجموعه‌ای فیلم‌های ایرانی را در خود جای داده است. (Institute of Iranian Study, George- August universitat Gottingen, 2023)

ناتنئل بلَند Nathaniel Bland

ناتنئل بلَند (Nathaniel Bland) ایران‌شناس انگلیسی است که او را به عنوان کتابشناس می‌شناسند و مجموعۀ او از نسخ خطی فارسی، عربی و ترکی بسیار منحصربه‌فرد است. علاوه براین او ترجمه‌هایی نیز از آثار ادبیات فارسی ارائه کرده است نمونه‌ای از این آثار مخزن الاسرار نظامی است که از سوی او ترجمه شده است.

کتیبه فارسی شیر شمشیر به دست در ارمنستان کشف شد.

کتیبه فارسی شیر شمشیر به دست در کنار شمایل حضرت علی (ع) در یکی از روستاهای ارمنستان کشف شد. محققان این نقش شیر شمشیر به دست را به دوره فتحعلی‌شاه قاجار که به ۲۰۰ سال پیش اختصاص دارد، منسوب می‌دانند. این کتیبه در بقایای مسجدی تاریخی در یکی از روستاهای ارمنستان در کنار یک کتیبه عربی، یک کتیبه فارسی دیگر و یک نقش برجسته کشف شده است. وجود این کتیبه نشان‌دهندة از حضور شیعیان ایرانی در ارمنستان است. در آینده نشستی در مورد این کشف برگزار خواهد شد.

چهاردهمین جشنوارۀ بین‌المللی فارابی برگزار شد.

چهاردهمین جشنوارۀ بین‌المللی فارابی با هدف شناسایی استعدادهای برتر داخلی و خارجی، آثار و نظریه‌های برتر در تمامی رشته‌های علوم انسانی و اسلامی برگزار شد. در بخش بین‌الملل این جشنواره آثار مربوط به سه حوزۀ ایران‌شناسی، اسلام‌شناسی و علم دینی بررسی شدند.

ایران در شرق باستان (‎Iran In the ancient East)

کتاب ایران در شرق باستان، بررسی ایران است که حاصل هشت سخنرانی هرتسفلد در سال 1934م. در آمریکا است. کتاب شامل چهار فصل اصلی است. فصل اول به دورۀ پیش از تاریخ در ایران اختصاص دارد. پس از آن سپیده‌دم تاریخ ایران، دورۀ هخامنشیان و دورۀ اشکانیان و ساسانیان بررسی می‌شود. بخش آخر کتاب تعلیقات و عکس‌های کتاب هستند.

برنامه مطالعات فارسی دانشگاه سانفرانسیسکو

برنامه مطالعات فارسی دانشگاه سانفرانسیسکو یک منبع علمی برای درک، مطالعه و قدردانی از میراث فرهنگی متعلق به مجموعۀ قومی متنوعی از افغان‌ها، ارمنی‌ها، آشوری‌ها، آذری‌ها، بلوچ‌ها، گلیک‌ها، کردها، لرها، فارس‌ها، تاجیک‌ها، ترک‌ها و بسیاری دیگر از اقوام است و دوره‌هایی را در جنبه‌های مختلف فرهنگ‌ها و تمدن‌های ایران بزرگ ارائه می‌دهد. این برنامه که به صورت چندرشته‌ای ارائه شده است برای دانشجویانی است که به دنبال درک بیشتر مردم و فرهنگ‌های مرتبط از دوران باستان تا معاصر هستند. این برنامه به دانشجویان اجازه می‌دهد تا زبان‌ها، ادبیات، هنرها، تاریخ و فرهنگ‌ها را در تمامی جلوه‌های آن کشف کنند. (Arab Center for Research and Policy Studies (ACRPS), 2023).

انجمن هنرهای ایرانی، دانشکدۀ مطالعات شرقی و آفریقایی لندن، دورۀ آموزشی مینیاتور فارسی را برگزار کرد.

انجمن هنرهای ایرانی (Iranian Art Society)، دانشکدۀ مطالعات شرقی و آفریقایی (School of Oriental and African Studies) لندن، دورۀ آموزشی سه هفته‌ای آن لاین در حوزۀ مینیاتور فارسی: دنیای طبیعت برگزار کردم. این دورۀ آموزشی به‌گونه‌ای طراحی شده بود که شرکت‌کنندگان بتوانند از سفر به دنیای طبیعت در نقاشی‌های مینیتاتور ایرانی لذت ببرند. این دوره از 14ژانویه 2023م/24 دی ماه 1401ش. تا 4 مارس 2023م./ 13 اسفند 1401ش. برگزار شد با مقدمه‌ای بر مینیاتور ایرانی آغاز و به چند نمونه از مکاتب اصلی این حوزه پرداخته شد. در طی دوره شرکت‌کنندگان به سنت‌های طبیعت در مکتب ایلخانی، تیموری و صفوی بیشتر آشنا شدند.

ایران‌شناسی در شوروی: دولت در عهد ایل خانان، فقه‌اللغه ایرانی

ایران‌شناسی در شوروی، شامل برگردان دو مقاله از ایلیا پاولویچ پطروشفسکی با عنوان‌های دولت در ایلخانان و ایران‌شناسی در شوروی است. این مقاله‌ها که در دو منبع متفاوت به چاپ رسیده بودند، توسط یعقوب آژند به فارسی برگردانده شده‌اند. علاوه‌براین، مقالۀ دیگری نیز در این اثر گنجانده شده است. این مقاله که اثر یوسف میخائلوویچ آرانسکی است با عنوان فقه‌اللغه ایرانی به زبان‌شناسی ایرانی در شوروی پرداخته و فقه‌اللغه ایرانی را بررسی می‌کند. (پطورشفسکی و آرانسکی، 1359: مقدمه).

مؤسسه ایران‌شناسی الهه امیدیار میرجلالی

مؤسسه ایران‌شناسی الهه امیدیار میرجلالی یک مرکز فرارشته‌ای برای محققان، دانشجویان و حامیان برای مطالعه، حفظ و تجلیل از تاریخ و فرهنگ ایران است. این مرکز نماینده اساتید و دانشجویان در سه پردیس دانشگاه تورنتو (University of Toronto) است که تاریخ، ادبیات، زبان و هنر ایران را از منظرهای مختلف مطالعه می‌کنند. مؤسسه ایران‌شناسی الهه امیدیار میرجلالی رویدادهای منظمی را به‌عنوان نقطه اتصال و همچنین دروازه‌ای برای دانشگاهیان، دانشجویان و دوره‌های آموزشی را در سراسر بخش‌های دانشگاه تورنتو ارائه می‌دهد. این مؤسسه از محققان ایرانی درخواست می‌کند تا منابع و بین خود را از طریق انجمن کانادایی ایران‌شناسی به اشتراک بگذارند. (University of Toronto, Faculty of art and science, Elahé Omidyar Mir-Djalali Institute of Iranian Studies, 2023)