
توماس واکر آرنولد - Thomas Walker Arnold
توماس واکر آرنولد (Thomas Walker Arnold) پژوهشگر و متخصص حوزۀ هنرهای اسلامی و ایرانی است. او مدتی در دانشگاههای هند تدریس میکرد و آثاری دربارۀ هنر ایرانی و همچنین پژوهشهای مفصلی در زمینۀ دین اسلام دارد.
تولد و درگذشت
1864م.–1930م.
سوابق زندگی و تحصیل
تحصیلات مقدماتی خود را در دبیرستان لندن (City of London School) ضمن فراگیری ساسنسکریت به پایان رساند. ادبیات انگلیسی را در دانشگاه کمبریج (University of Cambridge)، فارسی و عربی را نزد پروفسور ادوارد کاول (Edward Byles Cowell) و پروفسور جان رابرتسون (John S. Robertson) فراگرفت. او به زبانهای آلمانی، ایتالیایی و فرانسوی در گفتار و نگارش مسلط بود، در زبان انگلیسی مهارت کاملی داشت، بسیار فصیح حرف میزد و مینوشت. او سال 1904م. استاد زبان عربی در دانشگاه لندن (University College London) و پروفسور زبان و ادبیات عربی در دانشکدۀ زبانهای شرقی و آفریقایی لندن (School of Oriental and African Studies) بود که در سال 1916م. تأسیس شد. برای تدریس در دانشگاه علیگرۀ هند (Aligarh Muslim University) بهمدت ده سال از 1888 تا 1898م. خدمت کرد و سپس استاد دانشگاه فلسفۀ دانشگاه لاهور (University of Lahore) شد و در آنجا با دانشمندان بزرگ اسلامی هند آشنا شد (نیکبین، 1379: 24).
آرنولد با زبانهای فرانسه، ایتالیایی و آلمانی، همچنین، دیگر زبانها ازجمله پرتغالی، روسی، هلندی و اسپانیولی آشنایی داشت. او بهواسطۀ پژوهشهای گستردهاش موفق به دریافت دکتری افتخاری در فلسفه و ادبیات از دانشگاه کمبریج و دانشگاه پراگ (Prague University) شد. همچنین، مدارک افتخاری دیگری مانند Knight of crown و Companion of the order of the indiyan Impire دریافت کرد. او در سال 1930م. در دانشگاه قاهره (Cairo University)، کالج آرمستراگ (Armstrong College) در دانشگاه نیوکاسل (Newcastle University) و آکادمی بریتانیا (British Academy) تدریس میکرد (رستمی، 1390: 207-206).
دو شخصیت به نامهای محمد اقبال (Muhammad Iqbal) و سلیمان نادوی(Sulaiman Nadvi) از شاگردان او بودهاند.
سوابق اجرایی و پژوهشی
آرنولد از 1921 تا 1930م. مدیر مؤسسۀ مطالعات عربی دانشکدۀ زبانهای شرقی دانشگاه لندن بود. همچنین، بهمدت پنج سال معاونت کتابخانۀ ادارۀ هندوستان در لندن را برعهده داشت و چندین هزار نسخۀ خطی فارسی و عربی را بررسی و یادداشتبرداری کرد. او مدتی ریاست دانشکدۀ شرقی دانشگاه پنجاب (University of the Punjab) را عهدهدار بود. در سال 1930م. برای کنفرانسی دربارۀ تاریخ اسلامی به دانشگاه مصر دعوت شد و سخنرانیهای او مورد توجه و ستایش دانشمندان مصر واقع گردید. آرنولد به اسلام علاقهمند بود. علوم اسلامی را فراگرفت و در دایرهالمعارف اسلامی لیدن (Encyclopaedia Islamica) مقالاتی ارزنده و بی سابقه از او به یادگار مانده است (نیکبین، 24). او نقاشی اسلامی بهویژه مینیاتور ایرانی را به غربیها شناساند و ثابت کرد که نقاشی دوران اسلامی با دورههای پیش از آن پیوند دارد و پایههای نقاشی سبک ایرانی نیز که از سدۀ هفتم هجری قمری در ایران شکل گرفته، در دورههای ساسانی و پیش از اسلام بنیاد نهاده شده است. آرنولد تحت تأثیر و نفوذ پروفسور کاول، پروفسور رابرتسن، میر سید احمدخان (مؤسس دانشگاه علیگره)، مولانا شبلی نعمان و مولانا عباس حسین قرار داشت و همواره در پی ایجاد اتحاد میان هممیهنان خود و اهالی مشرقزمین بود. او همچنین از نخستین بانیان نمایش صنایع ایران در لندن به شمار میرود (حسینی، 1372: 172-171).
آثار
- تعریف تعالیم روحانی اس،ام، 1896م. (Preaching of Islam)
- یادگارهای اسلام The preaching of Islam: a history of the propagation of the Muslim faith. Westminster: A. Constable and co. (1896). Retrieved 29 May 2011.
- نعت نقاشی در جهان اسلام (Painting in Islam)
- نقاشیهایی دربارۀ مغول اعظم 1921م.
- دوران کهنه و نو در هنر اسلامی 1932م.
- فهرست نقاشیهای هندی در کتابخانۀ جستربیتی، 1936م.
- میراث اسلام (Legacy of Islam) (نیکبین، 25).
- بهزاد و نقاشیهای او در ظفرنامه Bihzad and his Paintings in the Zafar-namah ms. London: B. Quaritch, (1930).
- مینیاتورهای ایرانی و هند و ترکی
- صنایع دورۀ ساسانی و نقاشیهای مانی
- تعریف نقاشی، تذهیب، خوشنویسی، صحافی و خطاطان مشهور اسلامی بهخصوص ایرانی با همکاری پروفسور گیرشمن (نیکبین، 25).
آثار منتشرشده به فارسی
- تاریخ گسترش اسلام. ترجمۀ ابوالفضل عزتی. تهران: دانشگاه تهران.
منابع
- رستمی، محمد. (1390). ایرانشناسی و ادبیات فارسی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
- حسینی، شهلا. (1372). آرنولد توماس واکر: اسلامشناس و نقاشی اسلامی. مجلۀ تحقیقات تاریخی، (8)، به آدرس اینترنتی پژوهشگاه علوم انسانی.
- نیکبین، نصرالله. (1379). فرهنگ جامع خاورشناسان مشهور و مسافران به مشرقزمین. تهران: نشر آرون.
- Wikipedia
سایر منابع پیشنهادی به زبان های دیگر
گردآورنده
معصومه موسویان
بهمن 1398ش.
تاریخ آخرین ویرایش
<span>1401-10-04</span>

