مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)

مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا یک مؤسسۀ تخصصی، مستقل، غیردولتی، و غیرانتفاعی در تهران است که از سال / 2004م۱۳۸۳ فعالیت خود را آغاز کرده است. این مؤسسه نخستین مرکز مطالعات اوراسیایی در ایران به‌شمار می‌رود و هدف آن تحلیل مسائل سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، و فرهنگی کشورهای اوراسیا و آسیای شرقی و جنوبی، و بررسی روابط ایران با این کشورها است. این مؤسسه زمان تأسیس تا کنون صدها گزارش استراتژیک، مقاله، و تحلیل منتشر کرده است. این نشریات در سه زبان فارسی، انگلیسی، و روسی منتشر می‌شوند و کارشناسان ایرانی و خارجی آن‌ها را تهیه کرده‌اند. مؤسسه همچنین با برگزاری کنفرانس‌ها و نشست‌های علمی داخلی و بین‌المللی، تلاش کرده به تقویت گفت‌وگوی میان پژوهشگران حوزۀ اوراسیا کمک کند (Institute for Iran and Eurasia Studies, 2025).

خاطرات دنیس رایت

کتاب نوشته دیپلمات پیشین بریتانیا، دوره‌ای حساس و پرحادثه در روابط ایران و بریتانیا حکایت دارد. رایت، که در سال‌های 1953م. و دوباره در دوره 1963م. تا 1971م. نماینده و سپس سفیر بریتانیا در ایران بود، در این خاطرات دیدگاه‌هایی از درون بر مناسبات سیاسی و تاریخی ایران معاصر ارائه می‌دهد. محتوای اثر خاطرات دوره‌های مهم کاری، شامل بازگشایی سفارت بریتانیا در تهران پس از کودتای ۲۸ مرداد 1332ش./ 1953م. و دورۀ مأموریت طولانی‌مدت به‌عنوان سفیر تا سال 1971م.، و بازتابی از تجربه‌های نخست‌دستی، شامل مطالب شخصی که علاوه بر روایت‌های دیپلماتیک، حاوی برداشت‌هایی از سیاست، فرهنگ و فضای اجتماعی ایران دوران پهلوی دوم است را در بر می‌گیرد. کتاب به صورت موضوعی و زمانی تنظیم شده و بخش‌هایی از آن به شرح رویدادهای دیپلماتیک، روابط دو کشور، و نیز برداشت‌های شخصی نویسنده از فرهنگ و جامعه ایرانی اختصاص دارد.

گروه زبان فارسی دانشگاه ایندیانا بلومینگتون

گروه زبان فارسی در دانشکده مطالعات آسیای مرکزی و اوراسیای میانه دانشگاه ایندیانا، امکان یادگیری زبان فارسی به همراه شناخت فرهنگ مرتبط با آن را برای دانشجویان فراهم می‌سازد. این گروه هر ساله دوره‌های آموزشی در سطوح مقدماتی، متوسطه و پیشرفته برگزار می‌کند و در طول تابستان نیز کارگاه‌های تخصصی زبان فارسی ارائه می‌دهد (Indiana University Bloomington, 2024).

چنین گفت داریوش؛ پژوهشی نو در موضوع خط میخی و پارسی باستان

کتاب اثری پژوهشی است که به بررسی علمی و انتقادی خط میخی پارسی باستان، نظام نوشتاری، زبان و دستور این زبان می‌پردازد. نویسنده با رویکردی تحلیلی تلاش کرده تا یافته‌های ایران‌شناسان پیشین را نقد کرده و دیدگاه‌های تازه‌ای در حوزه‌ی خوانش و تحلیل متون پارسی باستان ارائه دهد. این اثر با بهره‌گیری از منابع معتبر و جدول‌های تطبیقی، برای زبان‌شناسان تاریخی و پژوهشگران حوزه‌ی ایران باستان ارزش بالایی دارد.

جاناتان مکس بلوم Jonathan Max Bloom

جاناتان مکس بلوم Jonathan Max Bloom مورخ هنر و معماری اسلامی است که تمرکز پژوهش­‌هایش بر تاریخ و توسعۀ مناره، تاریخ کاغذ، هنر دودمان فاطمیان و هنر مدیترانه‌ای در قرون وسطی قرار دارد. او به بررسی عمیق ارتباطات فرهنگی و تاریخی در جهان اسلام می‌­پردازد و تأثیرات این ارتباطات را بر هنر و معماری  روشن می­‌سازد. بلوم، همراه با همسرش، شیلا بلر، کتاب‌ها و مقالات متعددی در زمینۀ هنر اسلامی منتشر کرده و به‌عنوان نویسنده، ویراستار و مشاور در این حوزه فعالیت می­‌کند. آثار او به‌ویژه در تحلیل تاریخ کاغذ و معماری اسلامی، مرجعی معتبر برای پژوهشگران این حوزه به‌­شمار می‌رود.

چارلز جی. هبرل Charles G. Häberl

چارلز جی. هبرل Charles G. Häberl استاد زبان‌شناسی و ادبیات و ادیان آفریقایی، خاورمیانه‌ای و آسیای جنوبی است. پژوهش‌های او عمدتاً بر زبان‌های خاورمیانه و اقلیت‌های قومی، زبانی و دینی این منطقه متمرکز بود. اصلی‌ترین حوزۀ پژوهشی هبرل، مندائیان و زبان مندائی بود. او تحقیقات میدانی بسیاری را روی گویش‌وران چندین زبان سامی و ایرانی انجام داد. و آثار متعددی در زمینه‌های مختلفی مانند کتیبه‌نگاری آرامی، متون جادویی، شفاهی و کتبی، فرهنگ عامۀ خاورمیانه، لهجه‌های آرامی نو و زبان‌شناسی تطبیقی سامی نوشت.

متیو کنپا Matthew P. Canepa

متیو کنپا Matthew P. Canepa ؛ ایران‌­شناس، مورخ هنر و باستان­‌شناسی جهان ایرانی دوران باستان است. کنپا استاد دانشگاه مینوستا (University of Minnesota) است که در باب تعاملات میان‌فرهنگی در فرهنگ‌های بصری پیشامدرن، تقاطع هنر، آیین و قدرت در جهان‌های مدیترانۀ شرقی و جهان ایرانی پژوهش می‌کند.

مارینا اوتاوی Marina Ottaway

مارینا اوتاوی Marina Ottaway پژوهشگر ارشد پیشین و رئیس برنامه خاورمیانه در بنیاد کارنگی برای صلح بین‌المللی است. او در زمینۀ تحولات سیاسی خاورمیانه و امنیت خلیج فارس فعالیت کرده و از تحلیل‌گران با سابقه در حوزۀ شکل­‌گیری و تحول نظام‌های سیاسی به‌­شمار می‌­رود، همچنین در زمینۀ بازسازی سیاسی در عراق، بالکان و شماری از کشورهای آفریقایی پژوهش‌هایی انجام داده است.

مارک والتون Marc Walton

مارک والتون Marc Walton استاد محقق علوم و مهندسی مواد و مدیر مشترک مرکز مطالعات علمی در هنر در دانشگاه نورث­وسترن و مؤسسه هنر شیکاگو است. حوزه‌های پژوهشی او طیف گسترده‌ای از موضوعات، از جمله مواد به‌کاررفته در نسخ خطی اسلامی، تجارت و ساخت اشیاء باستانی و شیوه‌­های ساخت آن­ها را دربر می‌­گیرد.

مارتین لیچفیلد وست Martin Litchfield West

مارتین لیچفیلد وست Martin Litchfield West، عضو کالج آل­سولز آکسفورد و یکی از برجسته‌ترین زبان‌شناسان کلاسیک جهان به‌شمار می‌رود. مطالعات پیشگامانۀ او در زمینۀ موسیقی یونان باستان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. او در پژوهش‌های خود به دوره‌ای پرداخته است که در آن، اندیشه‌­های ایرانی تأثیر چشم­گیری بر تفکر یونانی داشته­‌اند. او همچنین پژوهش‌هایی در زمینۀ متون مقدس زرتشت انجام داده است. روابط بین یونان و خاور نزدیک باستان و ارتباط بین شمنیسم و ​​دین یونان باستان اولیه نمونه‌ای از زمینه‌های پژوهشی او هستند.

هاکوب گورکیان Hagop Kevorkian

هاکوب گورکیان Hagop Kevorkian (ارمنی: Յակոբ Գեւորգեան) باستان‌‌شناس و مجموعه‌دار ارمنی است که با انجام فعالیت‌های فرهنگی و تجاری، هنر ایرانی را به جامعۀ آمریکا معرفی کرد. بنیاد گورکیان پیش از مرگ او تأسیس شد و یکی از فعالیت‌های آن «مطالعات ایرانی» است. کورکیان در دهه‌های پایانی حکومت قاجاریه، در ایران به‌عنوان مسئول کاوش‌های باستان‌شناسی حضور داشته و بسیاری از آثار به دست آمده از این کاوش‌ها را با خود به آمریکا برده است. او بخشی از آثار مجموعۀ خصوصی خود را به موزه‌های مختلف جهان اهدا کرده و یا به فروش رسانده است.

جان آر. آلدن John R. Alden

جان آر. آلدن John R. Alden ، متخصص باستان‌شناسی انسان‌شناختی و اهل آمریکا در حوزه‌های مرتبط با باستان‌شناسیِ نواحی مختلف به‌ویژه مناطق استان فارس ایران و کردستان عراق فعالیت دارد. عمده تحقیقات وی پیرامون دورۀ پیشاتاریخ ایران، به‌ویژه دوره عیلامی، صورت گرفته است. کاوش، حفاری و پژوهش در مناطق مختلف ایران، به‌ویژه تَل مَلیان و رود کُر و همچنین تحقیق دربارۀ سفال وسرامیک‌های باستانی، از جمله فعالیت‌های مهم پژوهشی او محسوب می‌شوند.

تیئری زارکُن Thierry Zarcone

تیئری زارکُن[1] Thierry Zarcone، مورخ و اسلام‌شناس فرانسوی. در زمینۀ تاریخ امپراتوری عثمانی و پیوندهای میان دین و سیاست در ترکیه‌ معاصر تخصص دارد. بخش قابل‌توجهی از پژوهش‌های او به بررسی تصوف، عرفان اسلامی و جریان­های صوفیانه در مناطق مختلف آسیا به‌­ویژه منطقه آسیای صغیر اختصاص یافته است. زارکن همچنین در حوزه‌های کمتر کاوش‌شده‌ای چون تاریخ فراماسونری در ایران، وضعیت تشیع در شهرِ استانبول و نقش برخی شخصیت‌های متجدد و مشروطه‌خواه نظیر فتحعلی آخوندزاده آثار قابل‌توجهی منتشر کرده است.

[1] – نام و نام خانوادگی او در برخی آثار فارسی به صورت «تیری» و «زرکن» هم آمده است.

فلوریان اشوارتس Florian Schwarz

فلوریان اشوارتس Florian Schwarz مدیر مؤسسۀ ایران‌شناسی در آکادمی علوم اتریش و عضو هیئت تحریریۀ برخی از مهم‌ترین نشریات ایران‌شناسی است. تاریخ ایران دورۀ اسلامی، نسخه‌شناسی، فرهنگ مادی و تاریخ شهری ایران از جمله حوزه‌های مهم پژوهشی اوست.

تئودور بِنفایTheodor Benfey

تئودور بِنفای[1] Theodor Benfey زبان‌شناس آلمانی بود که در زمینۀ زبان‌شناسی تطبیقی، به­‌ویژه با تمرکز بر زبان‌های هندی، به تحقیق و پژوهش پرداخت. از مهم‌ترین آثار او می‌­توان به پژوهش دربارۀ کتاب باستانی هندیان، پَنجَه‌تَنتَره اشاره کرد. بنفای همچنین اولین کتب جامع دربارۀ دستور زبان و واژگان سانسکریت را تألیف کرد. در حوزۀ ایران‌شناسی نیز آثاری دربارۀ کتیبه‌های میخی بیستون و نام ماه‌های سال در ایرانِ باستان منتشر کرده است.

[1] – در منابع فارسی نام خانوادگی وی، «بنفی» آمده است.