تاریخ, هنر
فینبار بری فلاد Finbar Barry Flood مورخ و محققِ معاصر در حوزۀ تاریخنگاری هنر اسلامی است. او با تألیفات متعدد رویکردی تازه به چارچوببندی دوبارۀ مفهوم و رشتۀ هنر اسلامی ارائه کرده است. همچنین، بخش مهمی از مطالعات فلاد به دوران حکومت سلسلههای سامانیان، غزنویان و غوریان، خاصه در محدودههای کنونی کشورهای افغانستان و هندوستان اختصاص یافته است.
1965م. – «در قید حیات»
دکتر فینبار بری فلاد در سال 1965م. در دوبلین متولد شد. او در سال 1988م. از کالج ترینیتی (Trinity College) در همین شهر، در رشتۀ علوم ذهنی و اخلاقی در باستانشناسی کلاسیک، فارغالتحصیل شد. او در سال 1993م. در دانشگاه ادینبورگ (University of Edinburgh)در رشتۀ تاریخ هنر اسلامی دکتری گرفت. (https://nyu.academia.edu) بری فلاد دروس مختلفی را در زمینۀ ظهور اسلام و گسترۀ مدیترانهای آن، دوران پیش از مغول، فرهنگ مادی صدر اسلام، تزیینات اسلامی و جهان اسلامی در سدههای میانه تدریس کرده است. فلاد در حال حاضر کرسی پروفسور ویلیام ار. کنان (William R. Kenan Jr.) در علوم انسانی را بر عهده دارد و سیلسیلا: مرکز تاریخهای مادی (Silsila: Center for Material Histories) در دانشگاه نیویورک (New York University) را نیز مدیریت میکند. (https://press.uchicago.edu)
هنر و معماری جهان اسلام، وجوه میانفرهنگی و فرهنگ مادی اسلامی، نظریهها و کارکردهای تصویرسازی، فناوریهای بازنمایی، تاریخنگاری تاریخ هنری، روششناسی، نظریه و شرقشناسی از جمله حوزههای موردعلاقۀ فلاد است. او در سالهای 2018م. و 2019م. کرسیِ هنرهای زیبای پروفسور اسلید (Slade Professor of Fine Art) در دانشگاه آکسفورد (Oxford University) را در اختیار داشت. پیش از آن به مدت دو سال در مؤسسۀ مطالعات عالیِ برلین (Wissenschaftskolleg zu Berlin) همکار پژوهشی بود. در سال 2015م. فلاد در دانشگاه برن (University of Bern) با پروفسور بیت فریک (Beate Fricke) همکاری پژوهشی داشت. او به دلیل انتشار آثاری برجسته در خصوص هنرهای تزیینی، جایزۀ آیریس (Iris) را از آن خود کرد. فلاد یک بار دیگر نیز در سال 2011م. چنین افتخاری کسب کرده بود؛ او از سوی شورای آسیای جنوبی در انجمن مطالعات آسیایی، جایزۀ کتاب آناندا کی. کوماراسوامی (Ananda Kumaraswamy) را برای بهترین کتاب انگلیسیزبان در باب مطالعات آسیای جنوبی دریافت کرد. فلاد در سالهای 2007م. و 2008م. در مؤسسۀ کارنیگی (Carnegie Foundation Scholar) به کار پژوهشی اشتغال داشت. در حالی که همزمان، در 2007م. با مؤسسۀ گتی (Getty)نیز همکاری میکرد. در سال 2006م. باید کارهای پژوهشی او را در مؤسسۀ استرلینگ و فرانکلین The Sterling and Francine Clark) (Art Institute دنبال کنیم. در همین سال بود که او برندۀ جایزۀ طلایی دانشگاه نیویورک برای تدریس برجسته شد. از جمله دیگر سوابق کاری فینبار بری فلاد میتوان به همکاریهای پژوهشیاش با مرکز مطالعات عالی هنرهای بصری در گالری ملی هنر و نیز مؤسسۀ اسمیتسونین (Smithsonian Institution) در سالهای 2001م. و 2002م. اشاره کرد. (https://www.ifa.nyu.edu)
- اسلام وتصویر: موادی برای تاریخ
- هنر و معماری اسلامی
- از پیامبر تا پستمدرنیسم؟ نظمهای نوین جهانی و پایان هنر اسلامی.
- کپیکردن کعبه: جانشینی و قداست در اسلام سدههای میانه.
- اشیاء در ترجمه: فرهنگ مادی و مواجهۀ هندو-مسلمان در سدههای میانه.
- مسجد جامع دمشق: مطالعاتی در باب ساخت یک فرهنگ بصری اموی.
- پیکاسوی مسلمان. یا چگونه ممنوعیت تصویر مدرن شد؟ پاسخ: انسانشناسی و زیباییشناسی.
- گچبری و پنجرههای شیشهایِ کاخهای شرق و غرب.
- " تجلی نور در سنگ": بزرگداشت پیامبر در معماری اموی.
- بناهای غوریان و هویتهای اسلامی: سنگنگاری و تفسیر در افغانستانِ سدۀ 12م. .
- "هویتهای اسلامی و هنر اسلامی: نگارش قرآن در افغانستان سدۀ 12م." .
- سنگکاری و جابجایی: عناصر هندی در سنگتراشی سدۀ 12م در افغانستان .
- شگفتی خدا: سنگ مرمر بهمثابۀ رسانه و تصویر طبیعی در مساجد و مدرنیسم.
- نقص در فرش: پیوستگیهای متمایز و عربانۀ ریگل.
- بتشکنی بهمثابۀ تصویرسازی در "ایالت اسلامی".
با وجود اهمیت مطالعات بری فلاد در سیر مطالعات هنر اسلامی، تا کنون هیچ یک از آثار ایشان به فارسی ترجمه و منتشر نشده است.
مجموعه مطالعات فینبار بری فلاد را میتوانید در صفحه آکادمیای ایشان دنبال کنید: https://nyu.academia.edu/FinbarrBarryFlood مجموعۀ دوجلدی هنر و معماری اسلامی، ویراستۀ فلاد و نجیباوغلو، از طریق این لینک بهطور کامل در دسترس است: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/book/10.1002/9781119069218
فروردین 1401

