نَنسی سیرایسی (Nancy Siraisi) مورخ برجستۀ تاریخ پزشکی، تأثیر پایدار کتاب قانون ابنسینا بر آموزش پزشکی در رنسانس و اوایل دوران مدرن اروپا را بررسی کرده است. اثر مهم او «ابنسینا در رنسانس ایتالیا» دریافت و پذیرش این متن عربی را در دانشگاههای ایتالیا در قرنهای شانزدهم و هفدهم ردیابی میکند و نقش آن را در آموزش فلسفۀ پزشکی و نظریۀ فیزیولوژی نشان میدهد.
1932م. ـ
نَنسی سیرایسی (Nancy Siraisi) در سال 1932م. در شهر کتریک (Catterick) کشور انگلستان (United Kingdom) متولد شد. در سال 1953م. مدرک کارشناسی و در سال 1958م. مدرک کارشناسی ارشد خود را از دانشگاه آکسفورد (University of Oxford) دریافت کرد و در سال 1970م. دکترای خود را از دانشگاه شهری نیویورک (City University of New York) اخذ کرد. او از سال 1970م. تا سال 2003م. استاد تاریخ کالج هانتر (Hunter College) و از سال 1976م. تا سال 2003م. در مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه شهری نیویورک مشغول به تدریس بوده است (MacArthur Foundation, 2008).
نَنسی سیرایسی پژوهشگر تاریخ پزشکی است. بسیاری از مطالعات تاریخ پزشکی در دوران او تقریباً به طور انحصاری بر تأثیر نسخههای خطی یونان باستان و عربی قرون وسطی بر پزشکی رنسانس متمرکز بودهاند، در حالی که سیرایسی در تحلیلهای خود موضوعاتی گستردهتر از آثار نوشته شده به قلم پزشکان و دربارۀ آنان را در مرکز توجه قرار داده است. کتابهای دقیق و مستند او محیطی تاریخی را روشن میسازد که پزشکان در آن زندگی میکردند و تأثیر عمیق نظریه و عمل پزشکی بر جامعه، فرهنگ و دین در دوران رنسانس را نشان میدهد (MacArthur Foundation, 2008). روایت پویای او از زندگی و کارنامه تادّئو آلدروتّی (Taddeo Alderotti)، یکی از برجستهترین پزشکان بولونیا (Bologna)، و شاگردانش، تعامل پزشکان با زندگی فکری ایتالیا در قرون وسطی و توسعۀ نظریۀ پزشکی در سدۀ سیزدهم و اوایل سدۀ چهاردهم نمونهای از پژوهشهای او هستند. در بیوگرافی جیورلامو کاردانو (Girolamo Cardano)، دانشمند همهفنحریف سدۀ شانزدهم که پزشک، منجم، خودزندگینامهنویس، ریاضیدان و فیلسوف طبیعی بود، سیرایسی با تمرکز بر پزشکی، دیدگاههای نوینی در تاریخ این حوزه را ارائه میدهد و جنبههای اساسی عمل پزشکی رنسانس را روشن میسازد. او در تازهترین اثر خود، تحلیل خود را تا اوایل دوران مدرن ادامه میدهد و تقاطع میان پزشکی و جهان گستردهتر علوم را بررسی میکند. او به ویژه نقش کلیدی پزشکانی را که دربارۀ هنر خود مینوشتند به عنوان یک رشته علمی در شکلگیری تاریخ نشان میدهد (Ibid). نَنسی سیرایسی در سال 2008م. برندۀ بورس بنیاد جان دی. و کاترین تی. مکآرتور(John D. and Catherine T. MacArthur Foundation Fellowship) شد. از میان کتابهای او میتوان به ساعت و آینه (The Clock and the Mirror, 1997) و کتاب درسی پزشکی قرون وسطی و اوایل رنسانس(Medieval and Early Renaissance Medicine, 1990) اشاره کرد که جایزۀ دیویس (Davis Prize) انجمن تاریخ علم را دریافت کرد. همچنین، او در سال 2004م. جایزۀ پاول اسکار کریستالر (Paul Oskar Kristellar Award) انجمن رنسانس آمریکا و در سال 2005م. جایزۀ برجستگی علمی انجمن تاریخ آمریکا(American Historical Association Award for Scholarly Distinction) را از آن خود کرد (University of Michigan Press, n.d).
- کتاب :
- ابنسینا در رنسانس ایتالیا: قانون و آموزش پزشکی در دانشگاههای ایتالیا پس از 1500م.
- جوامع دانشآموختگان تجربی: پزشکیِ نامهای (رسالهای) در رنسانس.
- تشریح گذشته: پزشکان و تاریخ در فرهنگ رنسانس.
- پزشکی، 1450 ـ 1620م. و تاریخ علم.
- تأملاتی دربارۀ نوشتههای پزشکی ایتالیایی در سدههای چهاردهم و پانزدهم.
تا زمان نگارش این زندگینامه هیچ یک از آثار ننسی سیرایسی به فارسی منتشر نشده است.
معصومه کریمی شهریورماه 1404ش.

