ماریا (ماریه) بلقیس (Maria Bilquis)استاد پیشکسوت دانشکدۀ زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اسلامی علیگر (Aligarh Muslim University) است. او مطالعات زیادی در باب تصحیح متون فارسی کتابخانههای هندوستان داشته و چند اثر تصحیح متون ایشان، به فارسی و اردو منتشر شده است.
1945م.- «در قید حیات»
ماریا (ماریه) بلقیس، فرزند استاد نامآور زبان و ادبیات فارسی شبه قاره هند، نذیر احمد است (ضیایی، 1387ش.). ایشان پس از گذراندن دورههای ابتدایی و متوسطه به دانشگاه اسلامی علیگر وارد و در سال 1970م. موفق به دریافت درجۀ دکتری زبان و ادبیات فارسی از آن دانشگاه شد. عنوان رسالۀ دکتری او گردآوری و تدوین اشعار پراکندة فارسی در هندوستان تا سال 1290م. بود و راهنمایی او را در این مقطع دکتر شمعون اسرائیلی به عهده داشت (https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/56205). او علاوه بر فارسی، با زبانهای اردو و انگلیسی نیز آشنایی دارد. پس از اخذ مدرک دکتری، به عنوان استاد زبان و ادبیات فارسی در همان دانشگاه مشغول به خدمت شده و از همانجا نیز بازنشسته شد (مشکیننژاد و فیروزآبادی، 1386ش.، 345؛ رستمی، 1390ش.، 515).
خانم بلقیس در دورة فعالیت در دانشگاه اسلامی علیگر، راهنمایی تعداد بسیاری از پایاننامههای با موضوع زبان و ادبیات فارسی را به عهده داشته که از آن جمله میتوان به موارد ذیل اشاره نمود:
- تصحیح انتقادی دیوان میرزا کامران، مقدمه و تعلیقات.
- مطالعه انتقادی جلد اول مجموعه ظرائف و سفینه لطائف، اثر سیف جام هروی
- تصحیح انتقادی مثنوی مراتالمعانی، همراه مقدمه و تعلیقات
- گردآوری و تدوین آثار شاعران فارسیگوی دورة تغلق بر اساس مجموعه لطائف و سفینه ظرائف
- توضیح یک بیاض قدیمی فارسی، هفتمین کنفرانس سراسری استادان زبان فارسی.
- خواجه همامالدّین تبریزی و تأثیر سعدی بر او، ایندو ایرانیکا
- طنز و مزاح در زبان غالب، سمینار بینالمللی غالب.
- – (۱۳۹۱ش.). نگاهي بهديوان عميد تصحيح استاد نذير احمد. قند پارسی (ویژهنامة استاد نذیر احمد) فصلنامۀ فرهنگ و زبان و ادب فارسی. ش 58 -57 -56 -55، بهار، تابستان،.91 -96. https://dhaka.icro.ir/uploads/QP55-58Pdf.pdf
- محمّد بن داود شادیآبادی و کتاب فارسی مفتاح الفضلاء، کنفرانس سراسری استادان زبان فارسی.
- نظر انتقادی و بررسی آئینه اسکندری امیرخسرو
- غزلی نایاب و تاریخی از حافظ شیرازی
- رستمی، م. (1390 ش.). ایرانشناسان و ادبیات فارسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
- مشکیننژاد، پ.، فیروزآبادی و گروه مؤلفان و مترجمان. (1386ش.). فرهنگ خاورشناسان، زندگینامه و کتابشناسی ایرانشناسان و اسلامشناسان (ج۳). پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
دیماه 1399ش.
1402-03-14

