۱۶۰۰م.– ۲۹ نوامبر ۱۶۶۱م.

برایان والتون در حدود سال ۱۶۰۰م. در سیمر (Seamer) یا سیمور (Seymour) در یورک‌شایر (Yorkshire) به دنیا آمد (Margoliouth, n.d.). پدر او کریستوفر والتون (Christopher Walton) تاجر و جهانگرد بود. او در کودکی به مدرسۀ آزاد گرامر نیوکاسل (Free Grammar School of Newcastle) رفت و در آنجا دانش کلاسیک و زبان‌های لاتین و یونانی را آموخت (Welford, 1895). او تحصیلات خود را در سال ۱۶۱۴م. در کالج مگدلن (Magdalene College) در دانشگاه کمبریج (Cambridge University) ادامه داد. در سال ۱۶۱۷م. سایزر (Sizar) آن دانشگاه شد و تنها دوسال بعد به پیتر هاوس (Peter house) در همان دانشگاه رفت (Margoliouth, n.d.). در سال ۱۶۱۹-۲۰م. از دانشگاه کمبریج مدرک کارشناسی، در سال ۱۶۲۳م. مدرک کارشناسی‌ارشد و در سال ۱۶۳۹م. نیز دکترای خود را گرفت (Souvay, 1912). در سال ۱۶۲۳م. پس از انتصابش (ordination) در کلیسا، در ناحیۀ سفک (Suffolk) به فعالیت آموزشی و مذهبی مشغول شد و در همانجا نیز با همسر اولش آن کلکستون (Anne Claxton) ازدواج کرد (Margoliouth, n.d.).

والتون پس از ازدواجش به لندن رفت و در کلیسای سنت مارتین ارگار (St. Martin Orgar) به مرتبه ریاست رسید و در ۱۶۳۶م. با حفظ سمت، ریاست کلیسای سندم (Sandon) در اسکس (Essex) را نیز بر عهده گرفت (Souvay, 1912). او تا سال ۱۶۴۱م. در این سمت باقی ماند (Margoliouth, n.d.) و احتمالا در این سال‌ها منصب غیررسمی روحانی دربار (chaplain to the king) را با مقرری‌ای از کلیسای سنت پاول (St. Paul) بر عهده داشته است (Souvay, 1912). او در جریان اختلاف‌های مالی که بین دولت و دستگاه کلیسا، از سال ۱۶۰۴م. در جریان بود، نقش فعالی داشت و رساله‌هایی نیز چاپ کرد. درگیری در همین قضایا باعث شد تا حدود دو سال در سال ۱۶۴۱م. به زندان بیفتد (Margoliouth, n.d.). او پس از آزادی از زندان به آکسفورد (Oxford) رفت و کار روی کتاب مقدس چندزبانۀ (Polyglot) خود را شروع کرد. او ویراستار این کار بزرگ بود اما پژوهشگرانی چون ادموند کاسل (Edmund Castell)، ادوارد پوکاک (Edward Pococke)، توماس هاید (Thomas Hyde)، دادلی لوفتوس (Dudley Loftus)، آبراهام ویلاک (Abraham Wheelock)، توماس گریوز (Thomas Greaves) و ساموئل کلارک (Samuel Clarke) نیز به او در این کار کمک می‌کردند (Souvay, 1912). این پروژه‌ با حمایت دربار و کلیسا اما با دریافت حق اشتراک ده پوندی پیش رفت و اولین تجربۀ چاپ به این شکل در انگلستان بود. پس از چاپ این کتاب، بسیاری از آن استقبال کردند از طرف دیگر اما از سوی نهاد‌هایی در اروپا ممنوع اعلام شد (Margoliouth, n.d.)! او در ۱۶۶۰م. اسقف چستر (bishop of Chester) شد و مدت کوتاهی تا زمان مرگش در ۱۶۶۱م. در لندن، در این سمت ماند (Ibid).

• رساله‌ای در باب پرداخت عشر و تعهدات در لندن.

این رساله را والتون در میانۀ جدال‌های مالی کلیسا در مورد وضعیت گردش مالی و پرداخت عشر مال توسط مردم نوشته است. از آنجا که بسیاری از اسنادی که والتون به آن‌ها استناد می‌کند در آتش‌سوزی بزرگ لندن در سال ۱۶۶۶م. از بین رفته است، این رساله برای مطالعۀ تاریخ امور مالی کلیسا بسیار حائز اهمیت است (Margoliouth, n.d.).

• پیشنهاد‌هایی در باب چاپ کتاب مقدس با زبان اصلی‌اش و دیگر زبان‌های شناخته‌شده.
• درآمدی بر مطالعۀ زبان‌های شرقی.
• معرفی انتقادی.

این رساله دربارۀ اختلاف الهیاتی‌ای در مورد الهام‌گیری از متن مقدس نوشته شده است که در آن زمان رونق داشت. برخی مانند جان اون (John Owen) در این باره حتی تا آنجا پیش رفته بودند که می‌گفتند مصوت‌های کتاب مقدس نیز نمایانگر ذات خداوندند. در مقابل والتون نظر معتدل‌تری داشت و این رساله را در جواب به او نوشت (Souvay, 1912).

• درنظرگیرنده در نظر گرفته شد.
• کتاب مقدس چندزبانۀ لندن.

این کتاب یکی از بهترین کتاب‌ مقدس‌های چندزبانه شناخته می‌شود که مشتمل بر نُه زبان عبری، سامری، آرامی،‌ یونانی، لاتین، اتیوپیایی، سریانی، عربی و فارسی است (Britannica, 2022). این اثر در سال ۱۶۵۷م. در شش جلد در لندن به چاپ رسیده و یکی از قدیمی‌ترین نمونه‌های چاپ زبان فارسی به خط فارسی در جهان است. والتون برای ترجمۀ اناجیل چهارگانه در این اثر، از ترجمۀ یوحنا بن القس یعقوبی مَیّافارقانی و برای اسفار پنج‌گانۀ تورات از کتاب مقدس چندزبانۀ کنستانتینیوپل (Constantinople) استفاده کرده است که در آن ترجمۀ یعقوب بن یوسف بن طاووس از تورات به زبان فارسی با خط عبری چاپ شده بود (Thomas, 2015).

• اسباب کتاب مقدس برایان والتون گاهشماری، جغرافیا، فقه‌اللغه.

 

تا کنون هیچ کدام از آثار این پژوهشگر ترجمه یا به فارسی منتشر نشده است.

کتاب زیر در مورد زندگی و آثار برایان والتون نوشته شده است:

محمدجواد احمدی‌زاده

مهرماه 1401ش.